Nowy most w Głuchołazach otwarty. Premier: „To odbudowa plus”
Nowa przeprawa – symbol odbudowy po kataklizmie
We wrześniu ubiegłego roku południe Polski dotknęła jedna z najtragiczniejszych powodzi w historii. Głuchołazy, miasto tuż przy granicy z Czechami, znalazły się w epicentrum żywiołu. Woda zerwała most na rzece Biała Głuchołaska, odcinając od siebie dwie części miejscowości i paraliżując ruch na drodze krajowej nr 40. Dziś – po kilku miesiącach intensywnych prac – nowa przeprawa została oddana do użytku. To nie tylko odtworzenie zniszczonej infrastruktury, ale jej gruntowna modernizacja, która ma zapobiec podobnym tragediom w przyszłości.
Premier Donald Tusk, który osobiście wziął udział w uroczystości, podkreślał, że to właśnie w Głuchołazach zapadły kluczowe decyzje o wsparciu dla terenów popowodziowych. – Tu było wyraźnie widać, że bez masywnej pomocy państwa ludzie i samorząd nie mają szansy sobie poradzić – mówił szef rządu. Nowy most jest znacznie wyższy od swojego poprzednika – jego konstrukcję umieszczono niemal metr wyżej, a masywne przyczółki opierają się na umocnionych wałach, co ma zwiększyć odporność na wezbrania wód. Koszt budowy samej przeprawy oraz towarzyszącej infrastruktury wyniósł 65 mln zł.
„Walka o most – wtedy przegrana, bo woda okazała się silniejsza – ale też dramat setek mieszkańców – to wszystko kazało nam jeszcze poważniej podejść do kwestii pomocy dla terenów popowodziowych”
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
365 mln zł dla Głuchołaz – największy pakiet pomocowy w historii
Rząd na odbudowę zniszczeń w Głuchołazach przeznaczył łącznie 365 mln zł. To część gigantycznego pakietu wartego 11 mld zł, którym objęto wszystkie poszkodowane regiony – od Lądka Zdroju po Stronie Śląskie i Bardo. Jak wyliczają urzędnicy, kwota ta jest najwyższą w historii Polski, jaką kiedykolwiek przeznaczono na walkę ze skutkami klęski żywiołowej. Ponad 6 mld zł pochodzi z Funduszy Europejskich, reszta to pieniądze z budżetu państwa i rezerw celowych.
Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji Marcin Kierwiński zwracał uwagę, że nowa przeprawa jest przykładem tzw. odbudowy plus. – Most, który dziś otwieramy, jest nowoczesny i odporny na wielką wodę – stwierdził. Z kolei szef resortu infrastruktury Dariusz Klimczak podkreślił, że obiekt nie tylko ułatwi codzienne podróże oraz ruch transgraniczny z Czechami, ale też zwiększy bezpieczeństwo mieszkańców i stworzy lepsze warunki dla rozwoju gospodarczego i turystycznego regionu. Dodatkowo w planach są już kolejne inwestycje w mieście: remont mostu Świętego Wojciecha oraz modernizacja terenów rekreacyjnych i kompleksu sportowego – wszystko za prawie 50 mln zł.
Bezpośrednie zasiłki trafiły do 62 tys. rodzin, a łączna kwota wypłat przekroczyła miliard złotych. Wsparcie państwa objęło prawie 30 różnych instrumentów – od dotacji na odbudowę infrastruktury komunalnej po pomoc socjalną dla najbardziej poszkodowanych. Premier Tusk zapewnił, że pomoc nie kończy się na otwarciu mostu: – Uparliśmy się, żeby przekazać maksymalną możliwą kwotę pieniędzy do Głuchołaz. To ponad 360 mln złotych tylko w tym mieście – na pomoc doraźną, budowę mostu, szkoły, żłobka czy pływalni miejskiej. Nie mam żadnych wątpliwości, że szkody jeszcze są widoczne. My na tym nie kończymy pomocy – zapowiedział.
„Powstał nowoczesny obiekt, zaprojektowany z uwzględnieniem doświadczeń z katastrofalnej powodzi, dzięki czemu jest znacznie bardziej odporny na ekstremalne zjawiska hydrologiczne. Usprawni nie tylko codzienne podróże i ruch transgraniczny z Czechami, ale także zwiększy bezpieczeństwo mieszkańców oraz stworzy lepsze warunki dla rozwoju gospodarczego i turystycznego całego regionu”
Dariusz Klimczak, Minister Infrastruktury
Co ta inwestycja oznacza dla mieszkańców Turek i okolic?
Choć powódź we wrześniu 2024 roku dotknęła głównie południowe województwa, to doświadczenia z Głuchołaz są cenną lekcją również dla Wielkopolski. Turek i okoliczne gminy, położone nad Wartą i jej dopływami, doskonale wiedzą, czym grozi szybki przybór wody. W ostatnich latach lokalne samorządy inwestowały w umacnianie wałów przeciwpowodziowych i budowę polderów, ale – jak pokazuje przykład Głuchołaz – nawet najlepsze zabezpieczenia mogą zostać przełamane przez żywioł. Decyzja rządu o przeznaczeniu rekordowych środków na odbudowę i modernizację infrastruktury w miejscowościach popowodziowych może stać się wzorem dla innych regionów, w tym dla powiatu tureckiego.
W samym Turku i okolicy znajduje się kilka strategicznych mostów, które łączą obie strony Warty – choćby przeprawa w kierunku Kalisza czy most w Brudzewie. Ich stan techniczny i odporność na gwałtowne wezbrania są przedmiotem regularnych kontroli. Mieszkańcy regionu mogą oczekiwać, że państwo – wzorem działań w Głuchołazach – będzie gotowe szybko reagować nie tylko na skutki ewentualnej katastrofy, ale też zapobiegać jej poprzez nowoczesne inwestycje. Kwota 11 mld zł to sygnał, że ochrona przed skutkami klęsk żywiołowych stała się priorytetem, a lokalne samorządy – w tym także starostwo powiatowe w Turku – mogą liczyć na wsparcie, gdy zajdzie taka potrzeba.
Warto też podkreślić, że w ramach rządowego programu pomocowego wsparcie otrzymały również miejscowości takie jak Lądek Zdrój, Stronie Śląskie czy Bardo. To potwierdza, że decyzje zapadają z rozmachem i są dopasowane do skali zniszczeń. Dla mieszkańców Turek oznacza to, że w razie podobnego zagrożenia system pomocowy będzie działał sprawnie – od tymczasowych mostów wojskowych po pełną odbudowę „plus”, czyli obiekty bardziej odporne i nowoczesne niż przed powodzią.
Najważniejsze liczby i fakty
- Otwarcie nowego mostu w Głuchołazach – kwiecień 2025 r. (data wydarzenia).
- Całkowity koszt budowy przeprawy wraz z infrastrukturą: 65 mln zł.
- Rządowe wsparcie dla Głuchołaz: 365 mln zł.
- Łączna kwota pomocy dla wszystkich poszkodowanych regionów: 11 mld zł – największa w historii.
- Bezpośrednie zasiłki dla 62 tys. rodzin na łączną kwotę ponad 1 mld zł.
- Środki z Funduszy Europejskich: 6 mld zł.
- Planowane dalsze inwestycje w Głuchołazach (most Świętego Wojciecha, tereny rekreacyjne, sportowe): prawie 50 mln zł.
- Liczba instrumentów pomocowych uruchomionych przez państwo: 30.
„Takie miejscowości, jak Głuchołazy zasługują na dobrą infrastrukturę, by przyciągały ludzi, turystów i dawały poczucie bezpieczeństwa”
Tomasz Siemoniak, Minister Koordynator Służb Specjalnych
Nowy most w Głuchołazach to nie tylko beton i stal – to symbol determinacji państwa w walce ze skutkami żywiołu. Dla lokalnych społeczności oznacza powrót normalności, a dla kierowców – szybkie i bezpieczne połączenie dwóch brzegów Białej Głuchołaskiej. Rząd zapowiada kontynuację pomocy, a doświadczenia z tej inwestycji mogą w przyszłości posłużyć jako wzór dla innych samorządów, również w regionie tureckim. Bezpieczeństwo powodziowe, nowoczesna infrastruktura i szybka reakcja – to wnioski, które płyną z Głuchołaz dla całej Polski.